Correct Nederlands in scripties – Tips

Tips: je scriptie in correct Nederlands

Scripties schrijf je in correct Nederlands. Dat kost wat tijd en moeite – soms heb je hulp nodig om een paar taalfouten te laten verbeteren, en… klaar is Klara.

De correctie van een scriptie kán een flinke klus zijn

Dat correcte Nederlands… het lukt niet altijd zonder de hulp van een professional. En wanneer een tekst wemelt van de fouten in spelling, zinsbouw en stijl, dan kan de correctie aardig wat tijd kosten. De tijd die benodigd is voor je scriptie (of  stageverslag, of plan van aanpak, etc.) hangt daarom niet alleen af van de lengte van je tekst, maar zeker ook van de kwaliteit.

De tips van TekstBaken helpen je de kosten te drukken

Houd de kosten in de hand. Lever je tekst zo goed mogelijk aan bij een corrector. Op deze pagina diverse tips. Ik zal me daarbij natuurlijk vooral richten op wat ik de laatste 18 jaar heb ‘meegemaakt’ op het gebied van teksten voor studie en opleiding. Dat is aardig wat. Ruim 2000 teksten voor hogeschool of universiteit  heb ik er nu, half 2018, op zitten. Dat varieert van bachelorscripties, masterscripties, thesissen, stageverslagen enzovoort, tot zelfs de sollicitatiebrieven van mijn soms héél trouwe klanten.

Do It Yourself

Natuurlijk, ik verdien mijn brood met mijn tekstbureau. Maar toch ben ik een aanhanger van het DIY-principe (vooral bekend in de punkmuziek). Het doel ervan: word en blijf onafhankelijk!

Ik hoop daarom dat mijn tips niet alleen tot vriendelijkere facturen leiden. Probeer van mijn tips zoveel mogelijk op te steken. Ook van mijn correctiewerk, trouwens: van de fouten die ik opspoor en van de aantekeningen die ik erbij maak. Na verloop van tijd schrijf je correct Nederlands en word je steeds minder afhankelijk van een ander. In dit geval: van mij!  :-)

Onderwerpen die aan bod zullen komen

  • De ‘Engelse ziekte’ – het is de Nederlandse afwijking om ‘netto loon’ te schijven als men ‘nettoloon’ bedoelt. Het was maar een voorbeeldje: soms moet ik honderden (!) spaties uit een scriptie verwijderen. Laat je niet leiden door wat ‘de anderen’ allemaal schrijven. Beschouw dus ook zoekmachines zoals Google niet als autoriteit. Het zijn… machines. Ze leren wel bij, maar op dit gebied gaat het traag. Zojuist (12 juni 2018) wist Google nog geen raad met plattetekstversie. Ook weet Google nog steeds niet dat socialemediabeleid gewoon één woord is. Kijk er dus mee uit, met die robots!  :) Een verhelderend voorbeeld is de langeafstandsloper, die misschien maar 1,5 meter lang is en dus géén lange afstandsloper. De zeer bruikbare pagina van Onze Taal over de regel een woord schijf je als één woord heet dan ook: lange afstandsloper / langeafstandsloper. Aanrader!
  • Vaste (of ‘staande’) uitdrukkingen, zoals ‘te allen tijde’.  Lastig, want ze zijn meestal al honderden jaren geleden ontstaan en daarna ‘vastgeroest’. Je mag er niets aan veranderen. Vooral wanneer Nederlands je moedertaal niet is, zit er niks anders op dan de meest gebruikte antieke uitdrukkingen van buiten te leren en de rest op te zoeken. De beste pagina hiervoor is weer van Onze Taal: ‘staande uitdrukkingen‘.
  • Verschillen in betekenis van bepaalde vormen, zoals: ‘ten slotte’ en ‘tenslotte’, ten minste’ en ‘tenminste’, etc.
  • Taalgebruik waarmee je je lezers wegjaagt. Voorbeelden: stopwoorden, (vak)jargon, onnodig ‘dure’ woorden, modewoorden en woorden die op zichzelf ‘best kunnen’, maar waarmee je niet moet overdrijven. Dus niet op één pagina vijf zinnen met ‘daarnaast’ laten beginnen. Of in interviews de arme respondenten alles laten ‘aangeven’ in plaats van ‘zeggen’ of ‘antwoorden’.
  • Tot zover voorlopig – het wordt nog véél meer!  :)

Goede boeken & sites over taal

Van Dale

De dunne – online – gratis

Veelgebruikt is het beknopte Van Dale Online | Gratis woordenboek
Het gratis woordenboek van Van Dale Online is inderdaad zeer beknopt. Er staat enorm veel niet in. Zelfs ‘onlinewoordenboek‘ ontbreekt! Het is wel een handig hulpmiddel, maar beschouw het vooral niet als een ‘autoriteit’.

De dikke – online – duur

Zelf heb ik sinds 2014 een abonnement op de online Van Dale. De recentste papieren versie (de driedelige Dikke Van Dale) is van 2015. De online versie noem ik voor de grap De Dikke Vette Van Dale Van Vandaag. Waarom dat maffe ‘Van Vandaag’ erbij? Omdat juist daarin het verschil zit én het grote voordeel tegenover de papieren, driedelige Van Dale. De online versie wordt namelijk voortdurend bijgewerkt. Een voorbeeldje ter illustratie: een in 2017 in de Van Dale opgenomen nieuw woord is ‘nepnieuws’.

Online Van Dale, nieuw woord, nepnieuws, correct Nederlands, 2017
Nieuw: ‘nepnieuws’, in 2017 in de Van Dale

Op deze webpagina van Van Dale vind je tientallen nieuw toegevoegde woorden. (Maar wel al toegevoegd in 2014.)

Up-to-date: belangrijk voor scriptiecorrectie

Vroeger ;-) dacht ik: ach, ga toch weg, met je online Van Dale. Ik had altijd de 3 dikke delen van de Van Dale binnen handbereik openliggen.

Maar in de teksten van scripties kwam ik er steeds meer achter dat ik door mijn eigenwijze werkwijze vaak achterliep. Scripties geven daar een goede indicatie voor, want ze lopen als het ware juist voorop. Niet alleen inhoudelijk en wetenschappelijk, maar ook qua taalgebruik. Nieuwe woorden en uitdrukkingen – vaak ‘geleend’ uit het Engels – vind je in scripties veel eerder dan in de papieren dikke Van Dale.

In 2014 ging ik overstag en nam een abonnement op de online Van Dale. Gevolg: ik kan niet meer zonder!

Na even oefenen bleek het veel sneller te werken. Bovendien ben ik sindsdien eerder up-to-date. Regelmatig kom ik in een scriptie een woord tegen waarvan ik denk: waar halen ze het vandáán? Een snelle check laat me dan bijvoorbeeld weten: ‘leenwoord – toegevoegd in 2017’. Daar zat ik dan met mijn chic wit, driedelig exemplaar uit 2015.

Websites worden steeds irritanter – vandale.nl ook

Eventjes offtopic.  :)  Als je naar de site van Van Dale gaat, krijg je gratis een ongevraagd verhaal voor je neus over privacy en cookies en shit. Schijnheilig schrijven ze er dat het bedrijf wettelijk verplicht is je toestemming voor al die cookies te vragen. Ja, dat is schijnheilig, want om verder nog iets van de site te kunnen zien, moet je klikken op de irritante koeienletters ‘JA, IK GEEF TOESTEMMING’. Tracking cookies weigeren, dat kun je niet bij verdienmodel Van Dale. Bah. Weg met de cookiewalls!

Verwarwoorden – Jan Renkema

Jan Renkema (op Twitter: @Jan_Renkema) is niet alleen de auteur van “Schrijfwijzer” (een must voor iedereen die professioneel met tekst bezig is).

Renkema maakt zijn boek Schrijfwijzer compleet met zijn website – eveneens Schrijfwijzer geheten. Hij heeft daar een nuttige én leuke afdeling over “verwarwoorden“. Zelf licht Jan Renkema zijn verwarwoordenboek als volgt toe:

“Dit Verwarwoordenboek is eigenlijk een ontwarwoordenboek. Het gaat om woordparen met een onduidelijk betekenisverschil, zoals afgunst / jaloezie en bloot / naakt. Om woorden met stijlverschil, zoals keuzen / keuzes en kooplieden / kooplui. En om woorden die niet echt verschillen: direct / gelijk / meteen. Het gaat om voorzetsels: gek op, gek met, gek van. Uiteraard gaat het ook om klassiekers als hun / hen, en spellingkwesties als friet / frites en tenslotte of ten slotte.”

Synoniemen.net

Een synoniem – soms verwant aan het verschijnsel verwaroord, zie Jan Renkema – is er van een bepaald woord soms geen een! Maar vaak zijn ze er in overvloed. (NB Niet altijd is een bepaald synoniem geschikt voor juist jouw tekst.)
Zoek je alternatieven voor een bepaald woord, kijk dan op Synoniemen.net. Handig als je een woord al veel te vaak hebt gebruikt. Je tekst heeft immers niet alleen correct Nederlands nodig, maar moet ook een prettig leesbaar geheel zijn.
Ook kan Synoniemen.net je redding zijn wanneer je niet op alternatieven kunt komen voor bijvoorbeeld “ook“. Want ik kan je verzekeren, met telkens 5 of meer keer “daarnaast” op een pagina, wordt je tekst er voor de lezers niet prettiger op.

Praktische websites

Printen & inbinden

Portals voor studie, scripties, tekstcorrectie, afstuderen, etc.

Harrie Baken – altijd bereikbaar

  • Met een mailtje naar harriebaken@tekstbaken.nl
  • Op mijn gsm +31 6 23 36 93 80
  • Datzelfde 06-nummer geldt voor Harrie Baken op Signal – superveilig! Edward Snowden gebruikt Signal ook. Friedrich Nietzsche zelfs! ;-)
  • Op de koffie komen (na afspraak), met een beetje mazzel heb ik ook cookies in huis – Academielaan 152, 5037 EW Tilburg
  • Onderstaand contactformulier gebruiken kan natuurlijk ook!

Je bent uiteraard altijd welkom voor info over mijn werkwijze, de kosten en de planning. En voor een offerte. Mijn offerte is voor mij bindend, maar voor jou – tot je akkoord gaat – vrijblijvend.

Contactformulier